GFPS Musikadventskalender 2013 Musikpralinen aus Belarus, Polen, Tschechien und Deutschland

8Dez/133

8. Gooral – Pod Jaworem

Der heutige Künstler verbindet mit Wintersport, Dubstep und Folklore Welten, die auf den ersten Blick nicht zwingend etwas miteinander zu tun haben. Doch die Gegensätze sind gar nicht mehr so groß, wenn man sich die Sache genauer anschaut. Mateusz Górny - alias Gooral - wurde in Bielsko Biała zu Füßen der Schlesischen Beskiden geboren. Als Skilehrer begann er sich Mitte der 1990er Jahre für die Techno-Musik zu begeistern. Seit 2001 experimentiert Gooral in verschiedenen Projekten an der Verbindung zwischen Volksmusik der Goralen und elektronischer Musik. Sein Debutalbum aus dem Jahr 2011 mit dem Titel „Ethno Elektro“ kann als seine Antwort für diesen inter-musikalischen Dialog verstanden werden. Inzwischen füllt er nicht nur Klubs in polnischen Skihütten, sondern begeistert Tausende auf den größten Festivals des Landes.

Ausgelassenes Feiern zu derben Beats kommt hier mit volkstümlicher Liedkunst zusammen, die aufgrund des Dialekts von vielen Polen nur schwer zu verstehen ist. Eigentlich nur eine weitere Modifizierung der Volksmusik. Oder was haben Keyboards und E-Gitarren auf der Alm zu suchen, wie es in der scheinbar traditionelleren „volkstümlichen“ Version desselben Liedes zu sehen ist? Diese Verbindung zwischen traditionellen und neuen Musikrichtungen hatten wir schon öfters in unseren Musikadventskalendern. Kapela ze Wsi Warszawa und La Brass Banda sind nur zwei Beispiele dieses Crossovers. In Pod Jaworem (Unter dem Bergahorn) ist es eben Dubstep und Goralen-Folk.

Neben mythisch anmutenden Pop-Art-Chimären seht Ihr im heutigen Video die so genannten Familoki der historischen Arbeitersiedlung Nikiszowiec, die während des Ersten Weltkriegs entstanden ist und heute im östlichen Teil der Stadt Katowice liegt. Die typischen Backsteinhäuser wurden in den letzten Jahren als touristische Attraktion wiederentdeckt und Nikiszowiec wurde 2011 unter Denkmalschutz gestellt. Die Schlesischen Goralen aus Bielsko Biała leben nur 60 km von Katowice, der Hauptstadt der Wojwodschaft Schlesien, entfernt. Kennt Ihr vielleicht Geschichten, wie die Goralen nach Katowice kamen? Schreibt uns!

Heute eine rhythmusbetonte elektronische Musikpraline mit einer tragischen Geschichte (Übersetzungen befinden sich weiter unten). Wir wünschen Euch dennoch gerade damit einen schönen und geruhsamen 2. Advent!

Vorgestellt und übersetzt von Kuba, Mareike, Gosia und Daria.


 

Today’s artist connects winter sports, dubstep and folklore – things that don’t necessarily have something to do with each other. However, the differences are not that big any more when you take a closer look. Mateusz Górny – alias Gooral – was born in Bielsko Biała at the foot of the Polish Beskids. Being a skiing instructor in the mid-1990s, he soon started getting into techno music. Since 2001 Gooral experiments with connecting folk music of the Gorals and electronic tunes. His debut album “Ethno Elektro” from 2011 can be seen as his answer to this inter-musical dialogue. Today, he does not only fill clubs in Polish ski huts, but also delights thousands of people at the biggest festivals of the country.

Dancing exuberantly to heavy beats gets together with folklorist elements which, due to the particular dialect, is not easy to understand even for Poles. In fact, it is just another modification of folk music, as we had quite a few times in our past musical advent calendars. Kapela ze Wsi Warszawa (Poland) and La Brass Banda (Germany) are only two examples of this kind of crossover. Here, in “Pod Jaworem” (“Underneath the Sycamore”) it just is dubstep and Goral folk.

Apart from mythical pop art chimaeras, you can discover the so-called “familoki” of the historic workers’ settlement Nikiszowiec, errected during WWI and situated in the Eastern part of Katowice. These characteristical brickstone buildings have been rediscovered as tourist attractions and therefore Nikiszowiec was put under monumental protection. The Silesian Gorals live only 60 km from Katowice, the capital of the voivodeship Silesia. Do you know stories about how and why they got to Nikiszowiec? Tell us in your comments!

So today there is a rhythmic musical goody with a tragic story (you find the translations below).
We wish you, especially with this video, a happy and peaceful 2. Advent!

Presentation and translation by Kuba, Mareike, Gosia and Daria.


 

 

Dzisiejszy artysta łączy w swoim życiu różne światy: sport zimowy, dubstep i folklor, które na pierwszy rzut oka nie mają ze sobą nic wspólnego. Mateusz Górny – alias Gooral – urodził się w Bielsko Białym u stóp Beskidu Śląskiego. Jako instruktor jazdy na nartach zachwycił się w latach 1990 muzyką techno. Od 2001 r. Gooral eksperymentuje łącząc muzykę góralską z elektroniczną. Jego debiutancka płyta z 2011 r. pod tytułem „Ethno Elektro” to kontynuacja tego muzycznego dialogu. Jego muzyka rozbrzmiewa nie tylko w klubach w narciarskich chatach, lecz zachwyca także tysiące osób na największych festiwalach w kraju.

Rytm mocnych bitów łączy się tutaj z folklorystycznymi pieśniami, które dla wielu Polaków są niezrozumiałe ze względu na dialekt. Jest to rodzaj kolejnej aranżacji muzyki ludowej. Bo jak inaczej można wytłumaczyć keyboard i elektryczną gitarę na górskim pastwisku w bardziej tradycyjnej „ludowej” wersji tej piosenki? Połączenie tradycyjnych i nowoczesnych stylów muzycznych przedstawialiśmy już wielokrotnie w naszych kalendarzach muzycznych. „Kapela ze Wsi Warszawa” i „La Brassbanda” są tylko dwoma przykładami takiego crossoveru. W „Pod Jaworem” jest to akurat dubstep i folklor góralski.

Obok mitycznych chimer pop-artowych możecie zobaczyć w dzisiejszym klipie tzw. familoki na historycznym osiedlu Nikiszowiec we wschodniej części Katowic, wybudowanym w trakcie I wojny światowej. Owe charakterystyczne ceglane domy zostały w ostatnich latach odkryte jako atrakcja turystyczna i w 2011 r. wpisane na listę zabytków. Górale śląscy z Bielska-Białej mieszkają jedynie 60 km od Katowic, stolicy województwa śląskiego. Może wiecie skąd Górale wzięli się w Katowicach? Napiszcie do nas w komentarzach!

Dzisiaj przedstawiamy Wam rytmiczną i elektroniczną pralinkę muzyczną z tragiczną opowieścią (tekst i tłumaczenia znajdziecie na dole). Życzymy Wam przyjemną i spokojną drugą niedzielę adwentu!

Prezentację i tłumaczenie wykonali Kuba, Mareike, Gosia i Daria.

Pod jaworem (gwara śląska/Original) 

Pod jaworem pod zelemym

hej, uore Hanka wołkiem siwym.

Jesce skiby nie zorała

hej, kie jom mama zawołała.

 

Hańciu, Hańciu pódź do domu

hej, wydajem cie nie wies komu?

Wydajem cie Janickowi

hej, prześwarnemu zbójnickowi.

 

Mo kosulke uznojonom

we saflicku zakrwawionom.

Hej, Janko, Janko kanyś ty był

hej, ześ se kosulke zakrwawił?

 

Janko kozoł chusty uprać

a nie doł se ik rozwijać.

Hej, Hanka prała, rozwijała

hej, pierścień brata w nik poznała.

 

Skond mos pierścień brata mego

wcora wiecór zabitego?

Hej, Janko, Janko co zrobiłeś?

Ej, ty braciska mi zabiłeś!

 

Unter dem Bergahorn 

Unter dem Bergahorn, unter dem grünen

hey, Hanka pflügt mit einem grauen Pferd.

Sie war mit der Scholle noch nicht fertig

Hey, als sie ihre Mutter rief.

 

Hanka, Hanka komm nach Hause

hey, weißt du mit wem wir dich verheiraten?

Ich gebe (verheirate) dich an (mit) Jan

hey, einem gutaussehendem Räuber.

 

Er hat ein schmutziges Hemd

und einen blutigen Schal.

Hey, Jan, Jan wo warst du

hey, wo ist dein Hemd blutig geworden?

 

Jan befahl das Tuch zu waschen

aber erlaubte es nicht aufzuwickeln.

Hanka wusch und wickelte es auf

hey, sie fand im Tuch den Ring ihres Bruders.

 

Woher hast du den Ring meines Bruders

der gestern umgebracht wurde?

Hey, Jan, Jan was hast du getan?

Ey, du hast meinen Bruder getötet!

 

 

 

Pod jaworem (po polsku) 

Pod jaworem pod zielonym

hej, Hanka orze siwym koniem.

Jeszcze skiby nie skończyła

hej, gdy ją mama zawołała.

 

Hańciu, Hańciu choć do domu

hej, wiesz za kogo Cię wydamy?

Oddam Ciebie Janickowi

hej, przystojnemu zbójnikowi.

 

Ma koszulę ubrudzoną

szalik cały zakrwawiony.

Hej, Janku, Janku gdzieś ty był

hej, gdzieś koszulkę zakrwawił?

 

Janek kazał chustkę uprać

ale nie dał jej rozwinąć.

Hej, Hanka prała, rozwijała

hej, pierścień brata w niej poznała.

 

Skąd masz pierścień mego brata

wczoraj wieczorem zabitego?

Hej, Janku, Janku co zrobiłeś?

Ej, ty brata mi zabiłeś!

Under the sycamore tree 

Under the sycamore tree, under the green one

hey, Hanka tills with a gray horse.

She was not ready with the clod

hey, as her mother called her.

 

Hanka, Hanka come on home

Hey, guess who we are marrying you off?

I wed you with Jan

Hey, a handsome highland robber.

 

He has a dirty shirt

and a bloody scarf.

Hey, Jan, Jan where were you

hey, what have you done with your shirt?

 

Jan order to wash the cloth

but he forbade to roll it up.

Hanka washed and rolled it up

hey, she found in the cloth her brothers ring.

 

Wherefrom do you have my brother's ring

who was killed yesterday?

Hey, Jan, Jan what have you done?

Ey, you killed my brother!

 

 

 

veröffentlicht unter: polnisch Kommentar schreiben
Kommentare (3) Trackbacks (0)
  1. Großes Kino! Nikiszowiec ist wirklich eine Reise wert. Danke für die Vorstellung!

  2. faszinierendes Bildergeräuschwirrwarr aus Techno und Folklore, tragischer Bergsage und postmoderner Industriebrache – das ist doch mal ne schöne Werbung für die Schlesischen Beskiden!

  3. Das Video ist geil!


Leave a comment

Noch keine Trackbacks.